Historia parafii - opracowanie Adam Panasiuk

Parafia erygowana w 1990 r. Kościół parafialny murowany, wybudowany w latach 1985-1987, staraniem ks. Ryszarda Andruszczaka. Styl współczesny.

Kolejnym niezrealizowanym planem była budowa cerkwi. Świątynie w Andrzejowie i Wytycznie były bardzo zaniedbane i groziły zawaleniem, dlatego właścicielka dóbr andrzejowskich Felicjanna Załuska, do której należało również Wytyczno, wystąpiła w 1828 roku do Komisji Rządowej Województwa Podlaskiego o ich rozebranie i zezwolenie na budowę nowej w Urszulinie, a właściwie pomiędzy Urszulinem a Michelsdorfem. Przedstawiciel komisji rządowej pisał do władz Chełmskiego Konsystorza Greckokatolickiego, że należy, aby w Urszulinie, iako w środkowym miejscu takowe (czyli cerkwie i budynki plebalniane) postawione były. Grunta z Wytyczna i Andrzejowa przez zamianę tamże do Urszulina na iedno mieysce przeniesione zostały.[1] Sprzeciw wyraziły jednak władze konsystorza, uzasadniając swoją decyzję tym, że grunta funduszowe Cerkwi Andrzejowskiey i Wytyczańskiey, będąc w drobnych częściach porozrzucane bez rozmiaru jeometrycznego, w iedną połączyć na sam rzut oka bez krzywdy funduszu nie podobna.[2] Koncepcja budowy cerkwi w Urszulinie pojawiała się jeszcze przez kilkanaście lat, jednak ze względu na koszty i braku wiernych na świątynię parafialną połączonych andrzejowskiej i wytyckiej parafii wskazano wytycką cerkiew. W 1846 roku Komisarz Rządowy Spraw Wewnętrznych i Duchownych pisał do chełmskiego biskupa, że Urszulin bynajmniej nie jest w środku tych parafii położony, jak to z mapy widzieć można i nie jest stosownym dla parafii, bo nie ma żadnego parafianina i że nawet gleba ziemi w Urszulinie jest gorszą od gruntów na Wytycznie i Andrzejowie.[3] Ponadto już rok wcześniej wybudowano Wytycznie nową plebanię, stodołą i stajnię.

Podczas wizyty kanonicznej biskupa siedleckiego ks. Wacława Skomoruchy w Wereszczynie w maju 1971 roku zauważono potrzebę ulokowania w Urszulinie kaplicy parafialnej. Motywowano ją dużą odległością oraz stale rosnącą liczbą mieszkańców. Również podczas kolejnej wizyty biskupa w październiku 1976 roku miejscowi mieszkańcy przywitali szanownego gościa, zmierzającego do Wereszczyna celem wizytacji parafii, wykazując tym samy potrzebę wybudowania w Urszulinie kaplicy. Podczas tej wizyty w parafii biskup Skomorucha jeszcze raz odwiedził Urszulin, by przyjrzeć się funkcjonowaniu punktu katechetycznego. W raporcie zapisał, że spośród wizytowanych miejscowości parafii to właśnie w Urszulinie doznał wiele serdeczności wyrażonej we wspaniałym przyjęciu w punkcie katechetycznym. [4]

Staraniem mieszkańców i kolejnych proboszczów, po paru latach od wizyty biskupiej, utworzono kaplicę parafialną. Początkowo ks. Mieczysław Lipniacki planował przyszłą świątynię zlokalizować przy dzisiejszej ulicy Pocztowej, pomiędzy gospodarstwami Sironiów i Wasiutów. W tym celu wykopano już studnię. Jednakże w 1984 roku jego następca ks. Ryszard Andruszczak podjął prace zmierzające ku wybudowaniu kościoła, ale w pobliżu dotychczasowego punktu katechetycznego. Rozpoczął od wykonania dokumentacji projektowej. Wmurowanie kamienia węgielnego nastąpiło w lipcu 1985 roku, a czynności tej dokonał biskup siedlecki ks. Jan Mazur. Również oddanie w październiku 1987 roku do użytku nowej świątyni zbiegło się z wizytą kanoniczną biskupa Mazura. Podobnie, jak podczas poprzednich wizyt, także i tym razem mieszkańcy Urszulina zorganizowali uroczyste powitanie. Licznie zgromadzona ludność Urszulina i okolicznych wiosek przywitała nas chlebem i solą oraz przemówieniami powitalnymi, wręczając nam kwiaty od poszczególnych delegacji[5] – zapisał w protokole wizytacyjnym bp. Mazur.

Kościół był gotowy pod koniec 1987 roku, a obok świątyni urządzono cmentarz grzebalny. Stara kaplica służyła jeszcze przez 2 lata jako dom katechetyczny, gdyż ciągle do 1989 roku nauczanie religii w szkole było zabronione, a następnie przeniesiono ją do Garbatówki, w której do dnia dzisiejszego służy do celów religijnych.

Reforma ustrojowa zbiegła się z utworzeniem największej w gminie parafii. Parafia p.w. Chrystusa Miłosiernego w Urszulinie została w dniu 26 sierpnia 1990 roku erygowana na bazie zachodniej części dotychczasowej Parafii Rzymskokatolickiej p.w. św. Stanisława Biskupa Męczennika w Wereszczynie. Mszę odprawił wówczas biskup ks. Jan Mazur. W skład nowej weszły miejscowości: Urszulin (850 wiernych), Andrzejów (275 wiernych), Dębowiec (174 wiernych), Grabniak (150 wiernych), Kozubata (51 wiernych), Sumin (87 wiernych), Wiązowiec (80 wiernych) oraz Zabrodzie (159 wiernych), a także Garbatówka z Gminy Cyców ze 150 wiernymi. Łącznie parafia w Urszulinie liczy 1976 wiernych. Odpusty w urszulińskiej parafii odbywają się w pierwszą  niedzielę po Wielkanocy. Cmentarz parafialny założono w 1992 roku na wschód od świątyni. W trakcie jego wyznaczania powstał spór, który opisał „Tygodnik Chełmski”: Wolą mieszkańców Urszulina jest, by projektowany cmentarz miał charakter wyznaniowy. Tymczasem Wydział Gospodarki Urzędu Wojewódzkiego odwołał się w tej sprawie do Sejmiku prezentując stanowisko, że powinien to być obiekt komunalny.[6] Ostatecznie cmentarz pozostał wyznaniowy.

Pierwszym proboszczem nowej parafii został Bogdan Kozioł i pełnił tę funkcję do 2007 roku. W tym czasie przeprowadził wiele inwestycji, a największą z nich  było wyłożenie kostki wokół kościoła i wyposażenie wnętrza w ławki drewniane. Z początkiem 2001 r. w kościele doszło o profanacji przedmiotów liturgicznych – w trakcie kończącego się nabożeństwa dwaj młodzieńcy rozbili szkatułkę – skarbonkę, wyłożoną na sianie kościelnej szopki bożonarodzeniowej. W skarbonce były zgromadzone datki wiernych na rzecz kościoła – czytamy w „Kurierze Lubelskim”. Ciekawa była pogoń za sprawcami: Policjanci wyruszyli w pościg za sprawcami, którzy bagiennymi terenami uciekali w kierunku Andrzejowa. Pomocny okazał się pies tropiący. Dla zmylenia policjantów złodzieje korzystali z autobusu PKS, z którego wyskoczyli na widok policyjnego radiowozu. Był to końcowy etap ucieczki rabusiów, którymi okazali się 21-letni mieszkaniec gminy Urszulin i 16-latek z Łęcznej.[7]

Po ks. Bogdanie Kozioł posługi kapłańskie pełnił ks. Maciej Głasek. Do największych jego osiągnieć zaliczyć można wstawienie witraży w oknach i organów na chórze. Rozpoczął też przygotowania wykonania parkingu i realizacji inwestycji ze źródeł zewnętrznych, lecz, gdy odchodził z parafii w październiku 2012 roku, wówczas nie przekazał uzupełnień do wniosku swojemu następcy. Wniosek odrzucono z przyczyn formalnych, dlatego nowy proboszcz Marian Franczuk wybudował parking ze środków własnych. W 2014 r. zawiązał się męsko-żeński chór pod kierownictwem organisty (pełni tę funkcję od powstania parafii) Piotra Szczepanika i Agaty Kozłowskiej. Chór z gościnnymi występami występował na różnych miejscowościach okolicy, m.in. w Różance i Włodawie. Wielkim zainteresowaniem cieszył się Orszak Trzech Króli, zorganizowany w 2020 roku.

Już w czwartym roku istnienia parafii, tj. w dniu 12 maja 1994 roku wiernych odwiedził Prymas Polski kardynał Józef Glemp. Prymasa witali Wojewoda Chełmski Marian Cichosz, Dyrektor PPN Zbigniew Karbowski i Wójt Gminy Urszulin Henryk Wesołowski. Oprócz parafii prymas odwiedził nową szkołę, jak też został obwieziony bryczką po Poleskim Parku Narodowym. W 2001 roku z wizytą kanoniczną przyjechał do Urszulina bp Jan Wiktor Nowak, a w 2013 roku – bp Zbigniew Kiernikowski. Witając biskupa ks. Franczuk dokonał krótkiej charakterystyki parafii: Trzymając się wiary Ojców i Matek, ten lud Boży garnie się do Chrystusa. Przystępując licznie, a nawet całymi rodzinami do sakramentów świętych, zwłaszcza w czasie rekolekcji, korzysta z darów Stołu Pańskiego, karmi się Ciałem Chrystusa. W niedzielnej Eucharystii uczestniczy ok. 30% wiernych. Wielu parafian uczestniczy w codziennej Mszy św. Wielką czcią i przywiązaniem cieszą się nabożeństwa majowe, do Serca Pana Jezusa, różańcowe, droga krzyżowa oraz fatimskie. W naszej parafii funkcjonują koła modlitewne, kółka różańcowe, zespół synodalny i harcerstwo. Można również dostrzec negatywne strony życia parafii, takie jak: nadużywanie alkoholu, brak pracy, rozbite rodziny.[8] Po mszy św. biskup odwiedził młodzież szkolną, strażaków i pracowników gminy oraz pracowników PPN. Opracowanie: Adam Panasiuk - obecny Wójt Gminy Urszulin